تبلیغات
مقر دیده بانی - آسیب های امروز سینمای ایران در اندیشه شهید آوینی//دیده بان//

"چشمها را باید شست،جور دیگر نگریست"تابصیر بود.

موضوعات
لینک دوستان
آخرین مطالب
برچسب ها
دیگر موارد
» تعداد مطالب :
» تعداد نویسندگان :
» آخرین بروز رسانی :
» بازدید امروز :
» بازدید دیروز :
» بازدید این ماه :
» بازدید ماه قبل :
» بازدید کل :
» آخرین بازدید :


آسیب های امروز سینمای ایران در اندیشه شهید آوینی//دیده بان//
نویسنده : دیده بان
یکشنبه 21 فروردین 1390
یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های شهید آوینی، دستیابی سینمای کشورمان به هویت خویش و قرارگرفتن این هنر- صنعت در خدمت اسلام و انقلاب بود. همچنان که در جزه «تأملاتی در ماهیت سینما» با بیان اینکه سینما هنری تکنولوژیک و برآمده از فرهنگ غرب است، تصریح کرده بود: «برای پایه گذاری عالمی بر مبنای اسلام ناچار هستیم که با یقینی برآمده از ایمان به اسلام، و در پرتو آن به تمدن غرب و لوازم و محصولات آن نظر کنیم.»

آرش فهیم - بزرگداشت سالگرد شهادت سید مرتضی آوینی، فرصت مناسبی است برای پرداختن به مسائل و فراز و نشیب‌های جاری در سینمای کشورمان. چرا که آوینی هم در نظر و هم در عمل (با تولید مجموعه روایت فتح) کامل‌ترین و بارز‌ترین تجلی و نماینده سینمای انقلاب است. گفتار‌ها و نوشتارهای سینمایی آن هنرمند شهید که در سه جلد کتاب به نام «آینه جادو» گردآوری و منتشر شده‌اند، اگر چه مربوط به سال‌های دهه‌های ۶۰ و اوائل دهه ۷۰ هستند، اما محدود به آن زمان نیستند. با کمی تأمل درمی یابیم که آنچه آوینی به عنوان مسئله و مشکل و یا چشم انداز و راه حل مطرح کرده بود، امروز هم به‌‌ همان اندازه صادق و حاکم و کاربردی هستند.

یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های شهید آوینی، دستیابی سینمای کشورمان به هویت خویش و قرارگرفتن این هنر- صنعت در خدمت اسلام و انقلاب بود. همچنان که در جزه «تأملاتی در ماهیت سینما» با بیان اینکه سینما هنری تکنولوژیک و برآمده از فرهنگ غرب است، تصریح کرده بود: «برای پایه گذاری عالمی بر مبنای اسلام ناچار هستیم که با یقینی برآمده از ایمان به اسلام، و در پرتو آن به تمدن غرب و لوازم و محصولات آن نظر کنیم.»

اساساً رویکرد شهید آوینی به سینما، هویت‌مند بوده و آن را ابزاری برای ایجاد تحول فرهنگی در جامعه ما می‌دانست:
«سینما رسانه‌ای عظیم است که می‌تواند منشأ تحول فرهنگی باشد و متأسفانه ما از این واقعیت غفلت کرده‌ایم. معتقدیم که همه امکانات حیاتی بشر، اعم از تکنولوژی، علم یا هنر باید در خدمت تعالی انسان باشد، به سوی آن نهایتی که انبیای عظام می‌خواهند. فیلم و سینما نیز جدا از این اصل برای ما معنایی ندارد.»

سید شهیدان اهل قلم از‌‌ همان زمان نسبت به ابتلای سینمای ایران به بحران هویت هشدار داده و نوشته بود: «سینمای ایران گرفتار بحران هویت است و این بحران به این دلیل ایجاد شده که سینما از مردم و غایات فرهنگی آنان دور است.»

البته اشاره آوینی به «هویت» یک امر کلی و انتزاعی نبود. بلکه به طور صریح و روشن، آن هویتی که می‌تواند سینما و فرهنگ ما را اعتلا و ترقی بخشد را ارزش‌های انقلابی، مبارزاتی و فطری می‌دانست. به طوری که نوشت: «سینمای مبارزه باید منظر غایی و مقصود نهایی دست اندرکاران محترم امور سینمایی کشور باشد. اگر امت مسلمان ایران هویت حقیقی خویش را در مبارزه یافته است، سینمای ایران نیز باید هویت مستقل خویش را در سینمای مبارزه پیدا کند.»

و در جای دیگر بیان داشته بود که «سینمایی که می‌خواهد در خدمت اسلام باشد، باید روی خطاب خویش را به فطرت الهی بازگرداند» در حالی که هم در گذشته و هم در زمان حال، منبع و الگوی سینمای ما، غرب بود، آوینی می‌گفت: «بر ما تقلید از غربی‌ها روا نیست، چرا که تاریخ ما در امتداد تاریخ غرب نیست. ما عصر تازه‌ای را در جهان آغاز کرده‌ایم و در این باب، اگر چه سینما یکی از موالید تمدن غربی است، لکن در نزد ما و در این سیر تاریخی که با انقلاب اسلامی آغاز شده، صورت دیگری متناسب با اعتقادات ما خواهد پذیرفت. سینما در غرب چیزی است و دراین مرز و بوم چیز دیگر… و سینمای ما نمی‌تواند که در امتداد تاریخی سینمای غرب باشد، اگر چه زبان سینما یا بیان مفاهیم به زبان سینما قواعد ثابتی دارد، فرا‌تر از شرق و غرب.»

و همچنین: «ما خود را بی‌نیاز از تجربیات غربی‌ها نمی‌دانیم، اما برای این تجربیات شانی متناسب با آن‌ها قائلیم. ما چاره‌ای نداریم جز آنکه سینما را یک بار دیگر در ادب و فرهنگ اسلام معنا کنیم. ما باید قابلیت‌های کشف ناشده سینما را در جواب به فرهنگ و تاریخ خویش پیدا کنیم… و چه کسی می‌تواند ادعا کند که سینما دیگر قابلیت‌هایی ناشناخته ندارد؟»

آوینی در همین راستا تأکید می‌کرد: «اگر برای مصداق جمعی بشر بتوان ضمیری تصور کرد، هنرمندان حکایتگر آن «ضمیر» هستند. هنر، محاکات حضور و غیاب بشر نسبت به حق است. همه هنر‌ها این چنین‌اند و در میان هنر‌ها، سینما «آینه جادو» ست، آینه‌ای که در آنچهره باطنی بشر امروز بی‌پرده انعکاس یافته است. منتظر بمانیم تا «خودآگاهی تاریخی» این قوم نیز در این آینه اظهار شود و باطن زیبای انقلاب اسلامی را، تا آنجا که این آینه قابلیت انعکاس آن را دارد، به جهانیان عرضه کند.»

هشدار آوینی به فعالیت روشنفکران
حاکم بودن سایه سنگین روشنفکری و روشنفکران بر فرهنگ و هنر کشورمان، از‌‌ همان زمان، یکی از دغدغه‌های شهید آوینی بود. این هنرمند که خطرات و تهدیدهای غرب زدگان و سکولار‌ها در فضای فرهنگی کشور را به خوبی درک می‌کرد در گفتار‌ها و نوشتارهای خود بار‌ها درباره تأثیر منفی فعالیت‌های مدعیان روشنفکری هشدار داده بود. به عنوان مثال نوشته بود:

«سایه منورالفکری قرن نوزدهم بر اذهان بسیاری از روشنفکران و هنرمندان ما حجابی ظلمانی است که اجازه نداده تا آن‌ها بتوانند با مردم در سیر تکاملی انقلاب اسلامی همراهی کنند. آن‌ها بدون درکی عمیق از تاریخ و ضرورت‌های آن سعی کرده‌اند که از قبول تقدیر تاریخی انقلاب استنکاف ورزند و لذا چونان کبک که سر در برف برده است، خود را نسبت به انقلاب اسلامی و آثار تاریخی و جهانی آن به غفلت زده‌اند و البته انتظاری هم نباید داشت که تحول فرهنگی آرمانی ما به توسط کسانی که اعتقادی به اصل آن ندارند، بنیان نهاده شود.»

ماهیت جشنواره‌های غربی
یکی از مسائلی که سینمای ایران از گذشته و به خصوص در زمان حال با آن مواجه بوده، جشنواره‌های غربی هستند. شهید آوینی در این باره نیز به صراحت گفته بود: «حقیقت این است که کسب توفیق در جشنواره‌های خارج از کشور، ارزشی را اثبات نمی‌کند. آن‌ها به تکنیک محض جایزه نمی‌دهند و راه‌شان نیز با ما متفاوت است. تکنیک و محتوا را نیز نمی‌توان از یکدیگر تفکیک کرد و چون این چنین است، پر روشن است که آن‌ها کدامین فیلم‌ها را خواهند.» و در جای دیگر نوشته بود: «بنده مخالف شرکت در جشنواره‌های جهانی و دعوت از منتقدان بین المللی نیستم، اما مخالف آن هستم که به ارزیابی جشنواره‌ها و داوری منتقدان بین المللی ایمان بیاوریم. سینمای ایران باید در جهت دستیابی به یک هویت مستقل حرکت کند و خود را در آینه صیقلی وجود مردم ببیند، نه در سراب روشنفکری و روشنفکرنمایی.»

و در مقابل، پرورش هنرمندان متعهد را یک موضوع مهم و الزامی می‌دانست:
«اگر یک برنامه بلندمدت برای پرورش هنرمندان برنامه ساز نداشته باشیم، همین عامل مذکور می‌تواند ما را تدریجا به سمت یک خضوع ناخواسته در برابر هنرمندان و متخصصان غیرمتعهد به اسلام براند.»

بازگشت سینما به خویشتن
آوینی در بخشی از جزوه «تأملاتی در ماهیت سینما» نکته‌ای را متذکر شده که امروز هم گریبانگیر فضای سینمای ماست. این نکته، در عین کوتاه و خلاصه بودن، گویای بسیاری از ضعف‌های محتوایی و موضوعی فیلم‌های ایرانی است و در عین حال راه صحیح را هم به اختصار بیان داشته است: «چرا موضوع غالب فیلم‌هایی که در مشرق زمین تولید می‌شوند «عشق‌های مجازی و مناسبات آدم‌های فلک زده» است؟

موضوع قریب به اتفاق فیلم‌هایی که در ایران نیز ساخته شده، به جز استثنائاتی معدود، همین مناسبات است که اگر از بیرون این غفلت زدگی رایج بر آن نظر کنیم، تماما ناشی از دور ماندن از حیات طیبه ایمانی و پذیرش مناسبات خانوادگی و اجتماعی غرب در جامعه‌ای است که ماهیتا با این مناسبات بیگانگی دارد و در جست‌و‌جوی هویت دیگری است. منظور این نیست که سینما نباید به این مناسبات بپردازد، بلکه قصد ما باید‌‌ رها ساختن آدم‌ها از فلک زدگی باشد و رساندن آن‌ها به آزادی و استقلال و استغنا، نه آنکه آنان را در ضعف‌ها و نقص‌هایشان تایید کنیم. و روشن است که تا خود از فلک زدگی و غفلت رایج ملازم آن‌‌ رها نشویم اصلا در نمی‌یابیم که آنچه را «رنج‌های بشری» نام نهاده‌ایم، باتلاق عفنی است که از ضعف‌ها و نقص‌ها و نیاز‌ها و عادات زاید و تعلقات دنیایی ما فراهم آمده است؛ وگرنه کدام رنج‌های بشری؟ این‌ها رنج‌هایی است که بشر امروز به خاطر دوربودن از حقیقت انسانی خویش بدان اسیر است. پرداختن به این رنج‌ها هنگامی زیباست که همراه با «تذکر» باشد.» و اما اینکه با گذشت ۱۸ سال از شهادت آوینی، هنوز هم اندیشه‌های آن هنرمند حقیقت طلب می‌تواند راه گشای سینمای ما باشد. یکی از قدم‌هایی که می‌تواند به کاهش بسیاری از مشکلات این عرصه بیانجامد، ترویج بیش از پیش این اندیشه‌ها نزد مسئولان و هنرمندان سینما، منتقدان و نظریه پردازان هنر هفتم و دانشجویان این رشته است.


می توانید دیدگاه خود را بنویسید
Can you get taller with yoga? دوشنبه 27 شهریور 1396 01:56 ق.ظ
Pretty component of content. I simply stumbled upon your blog
and in accession capital to say that I get in fact loved account your weblog posts.
Anyway I will be subscribing for your augment and even I achievement you get admission to persistently fast.
What do you do for Achilles tendonitis? جمعه 6 مرداد 1396 08:49 ب.ظ
I'm not sure exactly why but this weblog is loading very
slow for me. Is anyone else having this issue
or is it a problem on my end? I'll check back later on and see if the problem
still exists.
What is limb lengthening surgery? جمعه 6 مرداد 1396 09:23 ق.ظ
If some one wishes to be updated with latest technologies then he must be visit this web site and be
up to date daily.
monetholtzclaw.jimdo.com جمعه 30 تیر 1396 05:24 ق.ظ
Howdy very nice blog!! Man .. Excellent .. Superb .. I'll bookmark
your blog and take the feeds additionally? I am satisfied to search out numerous useful info right here within the publish, we want work out more strategies
on this regard, thanks for sharing. . . . . .
foot pain due to diabetes پنجشنبه 15 تیر 1396 01:57 ب.ظ
Hi there i am kavin, its my first time to commenting anyplace, when i read this paragraph i thought i could also create comment due to this brilliant
article.
http://florabess.weebly.com دوشنبه 12 تیر 1396 03:33 ب.ظ
Piece of writing writing is also a fun, if you know afterward you can write or else
it is difficult to write.
brashpants2757.jimdo.com یکشنبه 21 خرداد 1396 03:11 ق.ظ
Thanks a lot for sharing this with all of us you actually recognize what you're speaking approximately!
Bookmarked. Kindly also discuss with my web site =).
We could have a link alternate agreement between us
mallietatsapaugh.weebly.com یکشنبه 31 اردیبهشت 1396 12:57 ق.ظ
Great site you have here but I was wanting to know if
you knew of any forums that cover the same topics
talked about here? I'd really like to be a part of
community where I can get responses from other knowledgeable people that share the same interest.
If you have any recommendations, please let me know.
Many thanks!
http://Blogs.Rediff.com/goodtobetall/2011/05/02/heel-lifts-for-men-and-women جمعه 29 اردیبهشت 1396 07:01 ق.ظ
First off I would like to say superb blog! I had a quick question which I'd like
to ask if you do not mind. I was curious to know how you center yourself and clear your thoughts prior to writing.
I've had trouble clearing my thoughts in getting my ideas
out. I truly do take pleasure in writing however it just seems like the first
10 to 15 minutes are usually lost just trying to figure out how to begin. Any ideas or hints?
Cheers!
http://hyacinthdesue.hatenablog.com/entry/2015/07/21/161501 جمعه 22 اردیبهشت 1396 01:32 ب.ظ
I've been exploring for a bit for any high-quality articles
or weblog posts in this sort of space . Exploring in Yahoo I finally stumbled upon this site.
Studying this info So i am satisfied to show that I have
a very just right uncanny feeling I came upon just
what I needed. I so much indisputably will make certain to do not put out of your mind
this web site and provides it a look regularly.
BHW شنبه 2 اردیبهشت 1396 04:14 ق.ظ
Hello everyone, it's my first pay a visit at this web page, and paragraph is truly fruitful designed for
me, keep up posting these articles or reviews.
manicure پنجشنبه 31 فروردین 1396 02:52 ب.ظ
Hi there, I enjoy reading through your article post.
I like to write a little comment to support you.
BHW سه شنبه 29 فروردین 1396 12:24 ب.ظ
Hello! I'm at work browsing your blog from my new iphone 4!
Just wanted to say I love reading through
your blog and look forward to all your posts! Keep up the great work!
BHW پنجشنبه 24 فروردین 1396 09:37 ق.ظ
I was very happy to uncover this web site. I want to to thank
you for your time just for this fantastic read!!
I definitely loved every little bit of it and I have you book-marked to look at new things on your blog.
دوست شهید پنجشنبه 25 فروردین 1390 02:11 ب.ظ
ای کاش کسی بود که به دغدغه های شهید آوینی تو سینمای امروز توجه کنه.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
.:: This Template By : Theme-Designer.Com ::.
درباره ما
\"دیده بان \"میكوشد تا در عرصه جنگ نرم،سربازی باشد برای دفاع از فرهنگ تشیع و آرمانهای انقلاب و ولایت فقیه وسكویی باشد برای رسیدن به \"بصیرت\"كه مقام معظم رهبری بارها به داشتن آن تاكید كرده . آری رسالت دیده بان سنگین است!خداوند بنده را یاری کند که از عهده این مهم برآیم.
به یاد دیده بانی که گلوله قناسه به میان ابروانش راه یافت ودر راه انجام تکلیف فی سبیل الله شهید شد.
مدیر وب سایت : دیده بان
نویسندگان
آرشیو مطالب